Ιδιαίτερα ανησυχητική είναι η εικόνα που καταγράφουν τα στοιχεία για τη φτώχεια και τον κοινωνικό αποκλεισμό στην Ελλάδα, με την Πελοπόννησο να βρίσκεται στην πρώτη θέση μεταξύ των ελληνικών περιφερειών για το 2025. Σύμφωνα με τα διαθέσιμα δεδομένα της Eurostat, το ποσοστό του πληθυσμού που βρίσκεται σε κίνδυνο φτώχειας ή κοινωνικού αποκλεισμού στην περιοχή ανήλθε στο 38,1%, καταγράφοντας σημαντική επιδείνωση σε σχέση με το προηγούμενο έτος.
Την ίδια στιγμή, σε εθνικό επίπεδο, το αντίστοιχο ποσοστό διαμορφώθηκε στο 27,5%, αυξημένο κατά 0,7 ποσοστιαίες μονάδες σε σύγκριση με το 2024. Τα στοιχεία αναδεικνύουν τις έντονες κοινωνικές και οικονομικές ανισότητες που εξακολουθούν να χαρακτηρίζουν τις ελληνικές περιφέρειες.
Πελοπόννησος: Το υψηλότερο ποσοστό φτώχειας και κοινωνικού αποκλεισμού
Η Πελοπόννησος κατέγραψε το υψηλότερο ποσοστό πληθυσμού σε κίνδυνο φτώχειας ή κοινωνικού αποκλεισμού στην Ελλάδα για το 2025, φτάνοντας στο 38,1%.
Στη δεύτερη θέση βρέθηκαν τα Ιόνια Νησιά με 35,7%, ενώ ακολούθησε η Κεντρική Μακεδονία με 33%.
Στον αντίποδα, η Κρήτη εμφάνισε το χαμηλότερο ποσοστό, μόλις 18,2%, ενώ ακολούθησαν η Αττική με 23,6% και η Ήπειρος με 25,3%.
Η διαφορά μεταξύ της περιφέρειας με την υψηλότερη και εκείνης με τη χαμηλότερη επίδοση φτάνει τις 19,9 ποσοστιαίες μονάδες, αποτυπώνοντας το σημαντικό χάσμα που εξακολουθεί να υπάρχει μεταξύ των διαφορετικών περιοχών της χώρας.
Σημαντική επιδείνωση στην Πελοπόννησο μέσα σε έναν χρόνο
Ιδιαίτερη ανησυχία προκαλεί η μεταβολή του δείκτη στην Πελοπόννησο μέσα σε έναν μόλις χρόνο. Σε σύγκριση με το 2024, το ποσοστό του πληθυσμού που βρίσκεται σε κίνδυνο φτώχειας ή κοινωνικού αποκλεισμού αυξήθηκε κατά 5,8 ποσοστιαίες μονάδες.
Ακόμη μεγαλύτερη ήταν η μεταβολή στο Νότιο Αιγαίο, όπου ο δείκτης αυξήθηκε από 20,3% σε 27,5%. Σημαντική επιδείνωση καταγράφηκε και στην Ήπειρο, με αύξηση 5,7 ποσοστιαίων μονάδων.
Αντίθετα, η μεγαλύτερη βελτίωση σημειώθηκε στη Δυτική Ελλάδα, όπου το ποσοστό υποχώρησε από 35,2% σε 27,9%. Πτώση καταγράφηκε επίσης στη Δυτική Μακεδονία, από 36,3% σε 29,5%.
Η εικόνα της τελευταίας οκταετίας
Η σύγκριση των στοιχείων σε βάθος οκταετίας αναδεικνύει ακόμη πιο έντονες διαφοροποιήσεις μεταξύ των ελληνικών περιφερειών.
Η Κρήτη παρουσίασε σημαντική βελτίωση, καθώς το ποσοστό φτώχειας ή κοινωνικού αποκλεισμού μειώθηκε κατά 16,6 ποσοστιαίες μονάδες σε σύγκριση με το 2018. Αντίστοιχα, στη Δυτική Ελλάδα καταγράφηκε μείωση κατά 13,2 μονάδες.
Αντίθετη πορεία ακολούθησε η Πελοπόννησος, όπου ο δείκτης αυξήθηκε κατά 8,9 ποσοστιαίες μονάδες σε σχέση με το 2018. Παράλληλα, η Ανατολική Μακεδονία και Θράκη εξακολούθησε να εμφανίζει υψηλά ποσοστά, χωρίς ο δείκτης να υποχωρήσει κάτω από το 31% σε καμία χρονιά της εξεταζόμενης περιόδου.
Τα δεδομένα καταδεικνύουν ότι η εξέλιξη της φτώχειας δεν είναι ομοιόμορφη σε ολόκληρη τη χώρα και ότι ορισμένες περιφέρειες αντιμετωπίζουν μεγαλύτερες δυσκολίες από άλλες.
Οι περιφερειακές ανισότητες στο επίκεντρο
Η εικόνα του 2025 φέρνει ξανά στο προσκήνιο το ζήτημα των περιφερειακών ανισοτήτων στην Ελλάδα. Η Πελοπόννησος βρίσκεται στην πρώτη θέση του σχετικού δείκτη, ενώ η Κρήτη εμφανίζει σημαντικά χαμηλότερο ποσοστό.
Η αντιμετώπιση του προβλήματος συνδέεται με ευρύτερες προκλήσεις, όπως η ενίσχυση της απασχόλησης, η στήριξη των νοικοκυριών, η πρόσβαση σε βασικές υπηρεσίες και η δημιουργία βιώσιμων οικονομικών ευκαιριών σε όλες τις περιφέρειες.
Είναι σημαντικό να διευκρινιστεί ότι ο δείκτης της Eurostat αφορά τον κίνδυνο φτώχειας ή κοινωνικού αποκλεισμού και δεν ταυτίζεται αποκλειστικά με την εισοδηματική φτώχεια. Αποτυπώνει μια ευρύτερη εικόνα της κοινωνικής ευαλωτότητας του πληθυσμού.
Τα στοιχεία για το 2025 αναδεικνύουν, επομένως, την ανάγκη για στοχευμένες πολιτικές που θα λαμβάνουν υπόψη τις ιδιαίτερες ανάγκες κάθε περιοχής και θα συμβάλλουν στη μείωση των κοινωνικών ανισοτήτων.